Guus Plins observeert het fenomeen De Francofiel

Veldnotities van oud-stadsbioloog Guus Plins, geschreven op een Frans terras onder invloed van warmte, wijn en lichte ergernis.

Na een werkzaam leven tussen de stadsduiven, bakfietsouders en de zeldzame Noord-Hollandse buurtbarbecueër, besloot ik mezelf te trakteren op een week Frankrijk.

“Om tot rust te komen,” zei ik tegen de thuiszorg.

Maar daar, tussen de lavendel, de rosé en de parkeerplaatsen vol elektrische SUV’s met fietsendragers van €2400, trof ik een wonderlijke soort:

De Francofiel

Een fascinerend wezen.

Loopt rechtop. Draagt lycra alsof het maatwerk uit Florence betreft.

Herkenbaar aan:

• een zijden sjaaltje bij 31 graden,

• een fiets die meer kost dan een kleine Renault,

• en het woord “authentiek” dat minstens twaalf keer per dag valt.

De Francofiel beweegt zich langzaam over de Franse terrassen alsof hij persoonlijk door de Franse staat is uitgenodigd om cultuur te inspecteren.

Het Territoriumgedrag

De Francofiel zoekt zorgvuldig zijn natuurlijke habitat:

• een klein terras,

• verweerde houten stoeltjes,

• een ober met zichtbare tegenzin,

• en een wijnkaart waar minstens drie druivensoorten op staan die niemand kan uitspreken.

Daar nestelt hij zich. Niet zomaar zitten trouwens — nee. Hij installeert zich.

Zonnebril half af. Sjaaltje losjes.

Been elegant gekruist.

Zijn biciclet demonstratief zichtbaar tegen een eeuwenoude muur geplaatst.

Vervolgens bestelt hij:

“Un petit verre de Montrachet… mais très simple -hoor.”

Deze laatste toevoeging is essentieel.

De Francofiel wil namelijk voortdurend uitstralen dat hij uitzonderlijk ontwikkeld is, maar tegelijkertijd doodnormaal.

Een biologisch ingewikkelde combinatie.

Het Baltsgedrag

Wanneer de wijn arriveert begint een ritueel dat biologen omschrijven als: “het cirkelvormig walzen van de druivensappen.”

De Francofiel draait het glas langzaam rond alsof hij een meteorologische analyse uitvoert.

Daarna volgt een diepe sniffende inhalatie. Soms sluit hij zelfs de ogen. Dan zegt hij dingen als:

“Aards.” “Mineralen.” “Lichte tonen van witte perzik.” “Een vleugje rebellie.”

Niemand weet wat dit betekent.

Ook de wijn nie

De Sociale Hiërarchie

De Francofiel zegt graag: “Ik ben heel eenvoudig hoor.”

Dit zegt hij meestal:

• vanuit een viersterrenhotel,

• in Italiaans fietstenue,

• terwijl hij een kaasplank bestelt ter waarde van een Nederlandse energierekening.

Hij kijkt naar andere toeristen zoals een bioloog naar een dronken meeuw kijkt: licht gefascineerd, maar vooral meewarig.

Vooral campinggasten met koelboxen vormen een belangrijke afzetgroep voor subtiele minachting.

De Francofiel spreekt bovendien een unieke tussentaal: half Nederlands, half Frans, half zelfgenoegzaamheid.

Voorbeeld: “Wij eten eigenlijk alleen nog bij kleine familiaire adresjes… très puur.”

(Dit “kleine adresje” blijkt vervolgens aanbevolen door zes reisblogs en de Michelin-gids).

De Avondlijke Staat van Verlichting

Na zonsondergang bereikt de Francofiel een bijna spirituele toestand.

De wijn stapelt zich op. De stem wordt zachter. Het woord “bourgondisch” valt steeds vaker.

Er ontstaat een filosofische mist van:

• levensinzichten,

• wijnkennis,

• koersverhalen,

• en kritiek op “de gehaaste Nederlander”.

  
  

Maar toen gebeurde er iets onverwachts

Laat op de avond zag ik hem ineens alleen zitten.

Geen praatjes. Geen Franse woorden. Geen wijnanalyse.

Alleen een man die stil keek naar een oud Frans dorpsplein waar iemand pétanque speelde en een hond sliep onder een plataan.

En toen begreep ik het.

Onder al dat lycra, die wijntermen en dat licht opgeblazen gedoe zat eigenlijk gewoon iemand die heimelijk verliefd was geworden op

Frankrijk.

Op de warmte.

Het trage leven.

De terrasjes.

De bergen.

Het eten.

De mensen die nergens haast mee hebben.

De Francofiel speelt misschien theater. Maar stiekem meent hij het allemaal ook écht.