SOEP van Guus Plins

Veldobservaties van Guus Plins

Bewoner, amateurfilosoof en voormalig buitengewoon aandachtig mens.

Specialisatie: menselijk gedrag in semi-gecontroleerde zorgbiotopen.

Observatie 1 — De Grote Verandering

Er waait een nieuw soort wind door het verpleeghuis.

Niet letterlijk overigens.

Dat zou betekenen dat iemand eindelijk een raam heeft opengezet.

Nee, ik bedoel figuurlijk.

Sinds de komst van iets wat men hier noemt:

“positieve gezondheidszorg”

gedragen de verzorgers zich opvallend anders. Als veldwaarnemer valt mij zoiets onmiddellijk op.

Vroeger liep de gemiddelde ik-kom-zo-bij-u zorgverlener hier rond als een opgejaagde pinguïn met een sleutelhanger. Altijd haast. Altijd lijstjes. Altijd een karretje dat piept alsof het emotionele schade heeft.

Maar u zie ik een nieuwe variant ontstaan. De Zorgverlener Die Gaat Zitten. Een zeldzaam exemplaar!

Observatie 2 — Het Nieuwe Vragenstellen

Vanmorgen verscheen een jonge verzorgster naast mijn stoel.

Niet om steunkousen aan te trekken. Niet om pillen uit te delen, maar om een vraag te stellen.

“Guus… waar wordt u eigenlijk blij van?”

Ik verslikte mij bijna in mijn biscuit. Dat soort vragen krijg je normaal alleen vlak voor een burn-out of tijdens relatietherapie. Of van iemand die iets wil verkopen

Ik antwoordde voorzichtig:

“Warme koffie. Mensen die niet praten alsof ik al dood ben.

En vogels.”

Ze schreef het serieus op.

Dat vind ik nog steeds fascinerend.

Vroeger werd hier vooral geregistreerd: bloeddruk,stoelgang (' rafelig met randjes eromheen en veel'),

valgevaar of vochtinname.

Nu blijkbaar ook: plezier, wensen, levenslust? Wetenschappelijk gezien is dat een spectaculaire ontwikkeling.

Observatie 3 — SOEP

Bij de verpleegpost ving ik gisteren een interessant gesprek op.

“Heb je de SOEP al gedaan?”

SOEP.

Mijn aandacht was onmiddellijk gewekt. Ik dacht eerst dat er eindelijk beter gekookt werd.

Maar nee. Het bleek een rapportagemethode.

S — Subjectief

Wat de bewoner zelf ervaart.

O — Objectief

Wat zichtbaar is.

E — Evaluatie

Wat het betekent.

P — Plan

Wat men ermee gaat doen.

Ik vind het persoonlijk een schitterend systeem. Vooral omdat het verpleeghuis eindelijk erkent dat bewoners ook nog ergens iets van vinden.

Dat was jarenlang een experimenteel concept.

Observatie 4 — Praktijkonderzoek

Ik besloot dus ook zelf een SOEP-observatie te maken.

S — Subjectief

“Bewoner geeft aan zich prettiger te voelen wanneer mensen tegen hem praten in plaats van over hem.”

O — Objectief

“Bewoner zit lachend in de huiskamer. Speelt kaartspel.

Maakt flauwe opmerkingen tegen personeel.

Geen tekenen van complete existentiële wanhoop.”

E — Evaluatie

“Waarschijnlijk positief effect van aandacht, autonomie en menselijke benadering.

Daarnaast mogelijk veroorzaakt door pudding van gisteren.”

P — Plan

Meer gesprek

Meer humor

Minder behandelen alsof bewoners pakketjes van PostNL zijn. Overwegen dagelijks vogelobservatiemoment

Observatie 5 — Verrassende Bijwerking

Het meest bijzondere?

Niet alleen bewoners lijken op te knappen. De verzorgers ook.

Ik zie dan ook meer gelach, minder gespannen gezichten

gesprekken zonder tijdsdruk en zelfs collega’s die elkaar helpen zonder oorlogstrauma in hun blik

Het lijkt alsof iedereen hier langzaam weer mens mag worden. Dat is opmerkelijk.

Want jarenlang leek de zorg vooral ontworpen om vinkjes gelukkig te maken of

protocollen tevreden te houden

(en computers emotioneel veilig te laten voelen).

Slotconclusie van Guus Plins

Mijn uiteindelijke veldconclusie luidt als volgt:

Mensen knappen op van:

gezien worden

ergens bij horen

humor

koffie

...en iemand die even naast je komt zitten zonder direct een thermometer in een lichaamsholte te willen steken.

En wat die SOEP betreft…

Als je het mij vraagt ontbreekt er nog één essentieel onderdeel.

De echte soep.

Want als een zorgsysteem dat dagelijks over SOEP praat

maar zelden goede soep serveert…

blijft toch een beetje

een gemiste kans.